Suy Tư của Lm. Nguyễn Tầm Thường
- Bài 3
- Thánh Thể 
(Trích tập suy niệm - đoản khúc 85)

--------------------------------------------

Người đàn ông trạc ngoài năm mươi. Mọi người trong nhà thờ ra về gần hết thì ông ta bước vào. Tôi ra trễ, dường như ông ta muốn gặp tôi.

- Thưa cha, mai cha có làm lễ không?

Tôi ân cần hỏi ông:

- Ông có việc gì thế?

- Nếu mai cha làm lễ, xin cho con một thông báo.

*****

Ông mới nói tới đó. Chưa biết ông muốn thông báo điều gì. Nhưng như vậy là ông không gặp tôi như điều tôi đang nghĩ.

Tôi đến giúp tĩnh tâm mùa Vọng ở cộng đoàn này. Thường thường có nhiều người muốn gặp cha giảng tĩnh tâm có chuyện thiêng liêng muốn bàn. Ông ta không ở trong trường hợp này. Ông gặp tôi chỉ vì muốn có một thông báo. Nhưng thông báo là chuyện ngoài quyền hạn của cha khách như tôi:

- Thưa ông, tôi là cha khách, đến đây giúp tĩnh tâm. Nếu có thông báo, ông cần liên lạc với cha quản nhiệm.

- Con không biết điều đó, con chỉ có một thông báo, nếu cha làm lễ ngày mai, xin cha cho con một thông báo.

Tôi biết mình không thể tự thông báo điều này điều nọ, dùm kẻ này kẻ kia. Nhưng tôi cũng hỏi ông. Câu chuyện làm tôi nghĩ ngợi.

- Thưa cha con có restaurant bên kia đường. Con biết anh chị em Công Giáo đi lễ là điều tốt. Nhưng thưa cha, họ cứ đậu xe vào parking của con, con mất khách…

*****

Ông nói tới đó, tôi hiểu ngay rồi. Một tiếng thở phiền lòng.

- Con đã nói năm lần rồi. Chỗ gia đình làm ăn. Họ cứ đậu xe rồi đi xem lễ, con mất khách…

Sau khi cửa nhà thờ đóng. Tôi về phòng nhà xứ, một mình ngồi nghĩ đến câu chuyện của người đàn ông. Tôi đang về đây giảng tĩnh tâm. Ngày Chúa Nhật dân Chúa đi lễ bên này đường thì phía bên kia đường có người phàn nàn. Tôi đọc lại đoạn Tin Mừng tường thuật các thánh lễ ngày xưa:

Các tín hữu hợp nhất với nhau, siêng năng tham dự lễ bẻ bánh, ngày ngày chuyên cần đến đền thờ. Khi làm lễ bẻ bánh tại tư gia, họ dùng bữa với lòng đơn sơ vui vẻ. Họ ca tụng Thiên Chúa, và được toàn dân thương mến. Và Chúa cho cộng đoàn mỗi ngày có thêm những người được cứu độ (TDCV: 2:42).

Sách Tông Đồ Công Vụ thuật lại thánh lễ ban đầu của Giáo Hội sơ khai bằng một đoạn văn ngắn. Trong đoạn văn này có một đặc tính rất lạ. Đặc tính ấy không ngắn, dài như những bước chân vất vả của một người làm thuê:

- Họ được toàn dân thương mến.

Điều đó có nghĩa, là cứ sau những nghi thức bẻ bánh như thế, người chung quanh xóm giềng thương nhóm tín hữu này. Và rồi “Chúa cho cộng đoàn mỗi ngày có thêm những người được cứu độ”. Nghĩa là sau các thánh lễ như thế, dân chúng thương nhóm tín hữu này rồi họ xin nhập đạo.

Kết qủa của bí tích Thánh Thể là mức độ tăng trưởng về tình yêu.

*****

Nhà xứ vắng lặng. Tôi ngồi xem lại bài giảng cho ngày mai. Tôi cứ hình dung, đã bao ngày tháng rồi. Khi bên đây có thánh lễ thì phía bên kia đường có người đau khổ. Parking nhà hàng của họ. Ngày Chúa Nhật họ làm ăn. Mất chỗ đậu xe của khách. Rồi tôi nghĩ, làm sao tôi có thể nhân danh những gì tôn giáo của tôi để lỗi đức công bình với người khác.

- Có thể vì đi trễ không muốn mất lễ,
- không muốn đậu xe ở xa.
- Có thể vì lười biếng.

Làm sao người ta có thể “bảo vệ” những thực hành tôn giáo của mình bằng cách xúc phạm đến người khác. Ông ta nói với tôi rất lịch sự, không bực tức, nhưng biết đâu, cứ mỗi khi bên đây có thánh lễ, nhìn parking, ông không dằn lòng được, lại nguyền rủa.

 “Và được toàn dân thương mến”.

Kết qủa của thánh lễ ban đầu là như thế. Các tín hữu lúc sơ khai đã sống như vậy.

*****

Tôi đọc lại lời tường thuật ấy rồi nghĩ đến người đàn ông Việt Nam có cửa tiệm bên kia đường:

Có khi nào, vì các nghi lễ, mà tôi làm cho nhiều người phải xa Chúa không?

- Đức tin cần một địa chỉ để về, đó là bác ái.
- Không có đức ái, đức tin không biết lối nào đi.

Biết đâu có người nhân danh đức tin, mà làm cho người khác khốn khổ. Họ chỉ nhìn đức tin, mà không có tấm lòng, nên đức tin thành hố sâu ngăn cách người với người. Kẻ khác không thấy niềm vui, và rồi chỉ gặp nơi đức tin của họ là một hố sâu.

Thánh lễ: Đây là mầu nhiệm đức tin.

Nhưng đức tin được thánh Phaolô cắt nghĩa: “Giả sử tôi có đức tin đến nỗi chuyển núi rời non, mà không có đức mến, thì tôi cũng chẳng là gì.” (1 Cor. 13:2)

*****

Thánh Thể và lòng mến: Trưởng Thành

Có người băn khoăn khi đón nhận mầu nhiệm Thánh Thể này:

- Tội như thế nào, thì không được rước lễ?

Họ nhìn bí tích tình yêu với một chọn lựa nguyên tắc, hơn là mức độ trưởng thành:

Sợ lề luật hơn là thúc đẩy bởi lòng mến.

Khi nói tội như thế nào, nghĩa là họ vẽ lằn mức. Họ nhìn tội là những đơn vị đo lường. Nếu bảo tội nặng bằng này, không được rước lễ. Vậy tôi bớt đi một chút, có được rước lễ chăng? Bớt bằng nào thì vừa đủ để rước lễ?

*****

Vị đạo sĩ đưa khúc mía cho người học trò. Khúc mía rất ngọt. Người học trò đưa lên miệng lấy răng cắn vào vỏ mía. Vừa cắn vào, đau buốt óc, anh không thể cắn nổi vì răng anh đau. Càng cố cắn, càng khốn nạn cho mình.

Đây là cách hiểu lời Thánh Phaolô gởi giáo đoàn Côrintô: “Ai nấy hãy tự xét mình, rồi hãy ăn Bánh và uống Chén này. Ai ăn và uống, mà không phân biệt được Thân Thể Chúa là tự chuốc lấy án phạt cho mình” (1 Cor. 11: 22).

Khúc mía vẫn ngọt. Anh từ chối khúc mía? Hay khúc mía từ chối anh? Vị đạo sĩ hỏi người học trò:

- Khúc mía có ra hình phạt cho con không?

Anh im lặng hỏi lòng mình:

- Có ai đem đĩa cơm thịt nướng rất thơm, bón cho xác chết trong nhà quàng không? Nhét đến đâu xác vẫn cứ nằm đó. Mắt nhắm và môi cứ lạnh. Càng nhét vào miệng, ta càng thấy rợn người.

Anh hiểu xác chết không có khả năng để ăn, chứ không phải đĩa cơm từ chối.

Tội làm linh hồn tôi chết, nó không còn khả năng thích hợp đón nhận sự thánh thiện.

Bản chất của bình an không đi với gian dối.
Niềm vui không đi với lỗi phạm.

“Anh em không thể vừa uống chén của Chúa và chén của ma quỷ được” (1 Cor. 10:21).

Giáo lý trả lời, có tội trọng thì không được rước lễ.

Dễ hiểu.

Vấn đề là:

Thánh Phaolô viết cho giáo đoàn Côrintô:

“Khi tôi còn là trẻ con, tôi nói năng như trẻ con, suy nghĩ như trẻ con.
Nhưng khi tôi đã thành người lớn, thì tôi loại bỏ tất cả những gì là trẻ con.” (1 Cor. 13:11).

Giả sử bạn nghe tiếng nhỏ to: “Bận rộn thế này, mà ngày mai lại phải vác mặt đến nhà ông ấy”. Họ không muốn, nhưng vì lý do xã giao phải đến. Rồi ngày mai người đó phải đến nhà bạn. Rồi lại cũng xã giao cười cười, nói nói, nhưng lòng dạ chán lắm. Bạn có vui trong cuộc gặp gỡ không?

Đừng hỏi: có ăn được khúc mía không. Mía bao giờ cũng ngọt, cũng thơm ngon. Tùy khả năng của mình.

Lạy Chúa,
Có tình yêu thì Thánh Thể mới là hoa trái.
Và hoa trái của Thánh Thể là tình yêu.

*****

Có những thánh lễ, có những bí tích tình yêu như thế, mà sao tâm hồn người tham dự thì như có nỗi chán chường.

Trong ngôn ngữ, chúng con diễn tả là “phải” đi lễ.

Trong khi các tín hữu sơ khai thì diễn tả “được” tham dự.

Đối với thánh lễ lúc ban đầu, sách Tông Đồ Công Vụ tường thuật là họ tham dự với lòng “vui vẻ”.

Hôm nay, nhiều khi chúng con tham dự với lòng nặng nề. Khi chúng con nói “phải” đi lễ chứ không nói “được” là tâm hồn chúng con không nặng nề đó sao. Nếu con không tha thiết với Thánh Thể thì con rước Thánh Thể để làm gì?

*****

Thánh Thể và lòng mến: Cung Kính

Tôi cần nhìn lại lối sống tín nguỡng của mình nhiều lắm.

Có những cách sống đã quá quen thuộc, tôi tưởng chừng như mình đang sống đức tin, nhưng có lẽ tôi chỉ quằn quại với niềm tin mà thôi, vì tâm hồn không an vui, không hạnh phúc, và những người chung quanh tôi cũng không hạnh phúc, không an vui.

Khi niềm tin trở thành quằn quại thì nghi thức tôn giáo là gánh nặng.

- Chúa nói:

“Ta đến để phục vụ chứ không phải để được phục vụ” (M. 20:28).

Như vậy, niềm tin là một giếng nước. Mà để kéo gầu ấy, tại sao ta không thể có niềm vui?

- Chúa nói:

“Tất cả những ai đang vất vả và mang gánh nặng nề, hãy đến cùng tôi, tôi sẽ cho nghỉ ngơi bồi dưỡng” (Mt. 11:29).

Như vậy đến với Chúa là một giải thoát. Tại sao ta thiếu thiết tha khi cử hành phụng vụ?

- Thấy bệnh tật, Chúa chữa lành, thấy đói, Chúa cho ăn (Mt. 14:14-21). Như vậy, niềm tin là cánh tay với vào vườn hoa trái. Tại sao ta thấy nặng nề?

Có người nói:

- “Tôi bận quá, không thể đi tĩnh tâm được”.
- “Tôi mỏi mệt lắm, không thể phục vụ Chúa được.”

Trong khi đó, vì bận rộn nên mới cần tĩnh tâm, để Chúa dắt đi, nghỉ ngơi.
Trong khi đó, vì ta mỏi mệt, và gánh đời quá nặng, Chúa mới đến để phục vụ.

Có một suy nghĩ nào đó dường như không ổn.

Nếu suy nghĩ không ổn thì rất có thể suy nghĩ ấy sẽ đưa đến một lối sống khắc khoải.

Thánh Inhaxiô, sau khi thụ phong linh mục, ngài không dâng lễ mở tay ngay. Ngài đợi một năm sau. Và rồi cứ mỗi lần dâng lễ ngài lại khóc.

Còn Mẹ Têrêsa Calcutta thì treo trong phòng áo lễ của nhà dòng tấm bảng:

Xin linh mục của Chúa,
Cha dâng lễ này như thánh lễ mở tay,
như thánh lễ sau cùng,
như thánh lễ chỉ dâng duy nhất một lần trong đời mà thôi.

*****

Nói về bí tích Thánh Thể, về những nghi thức cử hành.

Hôm nay người ta nghe thấy những lời “khen”, tiếng “chê”.

- Đi lễ cha kia làm lẹ lắm.

Và dường như cũng có những linh mục, vô tư nhận mình làm lễ lẹ lắm, nhiều người thích.

Họ nói với người tham dự:

“Chúa ở cùng anh chị em”.

Nhưng thật sự đấy chẳng phải là lời cầu chúc, vì tay đang mở sách, chưa thấy lời nguyện thánh lễ hôm nay ở trang nào. Tâm trí đang vội vã đi tìm.

Có những thánh lễ mà giây phút cực trọng là truyền phép Thánh Thể, linh mục đọc quá vội vàng.

- Chưa xong đã bái gối,
- chưa bái gối xong đã hốt hả đứng dậy.

Rất là liếng thoắng.
Tôi cũng thấy nhiều thừa tác viên thánh thể, sau khi cho chịu lễ, họ rước Máu Thánh còn lại trong chén thánh như uống một ngụm Coca.

Họ “bốc”, họ “đổ” Bánh Thánh như đổ một hũ đậu phụng.
Họ thiếu cung kính vì thiếu tấm lòng.
Họ đến từ một cộng đoàn mà chính cha quản nhiệm không đầy đủ bổn phận huấn luyện họ cung kính Thánh Thể Chúa.

Làm sao huấn luyện, nếu chính cha quản nhiệm thiếu tấm lòng.

*****

Đi giúp mục vụ nhiều nơi, tôi rất cảm kích, khi có những linh mục đến nhà thờ rất sớm, không tiếp ai trước thánh lễ. Họ dành giây phút đó để chuẩn bị thánh lễ.

Và cũng có những thừa tác viên Thánh Thể được huấn luyện rất cung kính, khi thi hành nhiệm vụ thánh.

*****

Lạy Chúa,
Con cần hiểu bí tích Thánh Thể là kết quả của tình yêu. Chúa chết cho con người được sống.

- Làm sao con có thể cử hành cho chóng qua, như một cuộc gặp gỡ, mà con không muốn gặp.

- Làm sao con cảm nghiệm được, khi con chỉ gặp để cho qua.

Con cần phải hiểu những gì con đang làm, con đang sống, tôn giáo con đang theo.

Con phải hiểu thông báo của người đàn ông kia là thông báo của thiên thần báo mộng, trước cửa đền thờ linh hồn mỗi khi con bước vào:

- Đức tin không có đức ái, sẽ không biết lối nào đi.
Con phải hiểu Thánh Thể Chúa là tình yêu vô cùng sâu thẳm.

- Xin cho con lòng yêu mến trưởng thành.
Con phải hiểu Thánh Thể Chúa là mầu nhiệm cực thánh.

- Xin cho con cử hành, với tâm hồn hết sức kính cẩn, thiết tha.

Nguyễn Tầm Thường, S.J